Calathea Bakımı

Kalatya bakımında nem, su ve sıcaklık birlikte düşünülmelidir. Bitkiyi aydınlık ama doğrudan güneş almayan, soğuk cereyandan ve ısıtıcıdan uzak bir yere koyun; nem için banyo ya da mutfak iyi seçeneklerdir. Toprak kurumaya yüz tutmadan sulayın, suyu önceden bekletin. NC State yapraklarda biriken tozun fotosentezi yavaşlattığını belirtir; yaprakları yumuşak, nemli bir bezle hafifçe silin. Akşamları yaprakların yukarı kalkıp kapanması bir sorun değil, bu ailenin doğal hareketidir.

RHS ilkbahar ve yazda toprağın eşit biçimde nemli tutulmasını, sonbahar ve kışta ise yüzeyin kurumasının beklenmesini ama toprağın asla tamamen kurumamasını önerir. Parmağınızı toprağa batırın; yüzey kurumaya başladıysa sulayın. Kökler suda beklerse kolayca çürür, bu yüzden saksı kabında ya da tabakta biriken suyu dökün. Musluk suyunu en az 24 saat bekletin ki klor uçsun; yağmur suyu daha iyidir. Florida Üniversitesi florürlü suyun da yaprak uçlarında yanık yaptığını belirtir.

RHS yazın kuzey ya da doğu cepheli bir pencerenin yakınını, ışığın azaldığı kışın ise güney penceresini önerir. Doğrudan güneş yaprak desenlerini soldurur ve yanık lekeleri bırakır. Florida Üniversitesi bitkinin iç mekânda düşük ışığa dayanabildiğini, ama daha aydınlık dolaylı ışıkta daha iyi göründüğünü belirtir. RHS'ye göre özellikle Goeppertia türlerinde ışık çok az kalırsa büyüme zayıflar; doğal ışık yetmiyorsa bitki yetiştirme lambası kullanılabilir.

RHS nem tutan ama serbestçe süzülen, torf içermeyen bir karışım önerir: hazır ev bitkisi toprağı ya da hacmin yaklaşık onda biri kadar iri kumla karıştırılmış çok amaçlı kompost. Florida Üniversitesi üretimde pH değerini 6,0 civarında tutar. Sıkışan, suyu geç bırakan toprak ve drenaj deliği olmayan saksı kökleri havasız bırakır. Saksı değiştirirken toprağa yavaş salınımlı gübre karıştırırsanız ilk yıl sıvı gübreye pek gerek kalmaz.

Nem bu bitkinin en belirleyici ihtiyacıdır. RHS ve NC State yüksek nem ister; UNH Extension tropikal ev bitkileri için yüzde 70–80 bağıl nemi uygun görür. Florida Üniversitesi iç mekânda nemin en az yüzde 40–60 tutulmasını önerir. Saksıyı su dolu, çakıllı geniş bir tepsinin üstüne koyun; su çakılların hemen altında kalsın. Bitkileri bir arada gruplamak ve yaprakları düzenli püskürtmek de işe yarar. Banyo ya da mutfak en kolay çözümdür.

RHS 16–21 °C aralığını ve en az 16 °C'lik sabit bir sıcaklığı, NC State ve Missouri Botanik Bahçesi 18–24 °C'yi önerir. Florida Üniversitesi 13 °C'nin altındaki sıcaklıkların üşüme zararı yapabildiğini belirtir. Ani sıcaklık değişimlerinden kaçının: cereyan alan kapı önleri, kışın açılan pencereler, kalorifer peteğinin ve sobanın yanı uygun değildir. Soğuk ve ıslak toprak bir araya gelince saplar çürür, yapraklar sarkar.

RHS nisandan eylüle kadar ayda bir genel amaçlı sıvı gübre ya da dengeli ev bitkisi gübresi önerir; ekimden marta kadar gübre verilmez. NC State gübrenin yarı yarıya sulandırılmasını önerir. Gübreyi nemli toprağa verin. Saksı değişiminde toprağa yavaş salınımlı gübre karıştırdıysanız ilk yıl ek gübreye gerek yoktur. Florida Üniversitesi fazla gübrenin yapraklarda lekelenmeye ve renk kaybına yol açabildiğini belirtir.

RHS kök kümesi saksıyı doldurduğunda, birkaç yılda bir saksı değiştirilmesini önerir; NC State bu aralığı bir ila iki yıl olarak verir. En uygun dönem ilkbahar ve yaz başıdır. Yeni saksı kök topundan yalnızca bir iki boy büyük olmalı, kök topunun üstü toprak yüzeyinin hemen altında kalmalıdır. Yeni alınan bitki ilk büyüme mevsimi boyunca kendi saksısında kalabilir. Saksı değişimi, kalabalık bitkiyi bölmek için de uygun zamandır.

Kalatya bölme ile çoğaltılır. RHS kök kümesinin ilkbaharda, her parçada birkaç yaprak kalacak şekilde kesilerek ayrılmasını önerir. Parçaları ayrı saksılara dikin ve büyüme yeniden başlayana kadar sıcak, nemli ve toprağı sürekli hafif ıslak bir ortamda tutun; bu dönemde üstlerine şeffaf bir poşet geçirmek nemi korur. Florida Üniversitesi her rizom parçasında en az bir yaprak kalması gerektiğini belirtir. RHS'ye göre dallanan gövdeli bazı Ctenanthe türleri gövde çeliğiyle de çoğaltılabilir.

İlkbaharda bölme, saksı değişimi ve gübrelemeye başlama zamanıdır. Yazın toprak hızlı kurur; kontrolü sıklaştırın, bitkiyi kuzey ya da doğu penceresine yakın tutun. Sonbaharda gübreyi kesin, ısıtma açılmadan nem tepsisini hazırlayın. Kışın bitkiyi güney penceresine yaklaştırın, 16 °C'nin üstünde tutun ve toprağın yalnızca yüzeyinin kurumasına izin verin.