Bitki Bakım Takvimi
İlinizi ve ayı seçin; o ay hangi bitkide ne yapılacağını, neyin ertelenmesi gerektiğini görün.
Türkiye geneli için Temmuz ayında yapılacaklar
Ev bitkileri112 bitki
Orkide- Orkide gübresini az ve düzenli verin; her dördüncü sulamayı gübresiz yapın.
- Çiçekleri biten sapı, alttaki ikinci boğumun hemen üstünden kesin.
- Harç iki yılı doldurduysa eskisini tamamen temizleyip taze kabuk harcına dikin.
- Yaprak diplerinde ve çiçek sapında unlu bit ile kabuklu bite bakın.
- Yapmayın: Saksıyı tabakta su içinde bırakmayın, suyu yaprakların ortasına kaçırmayın.
- Yapmayın: Öğlen güneşinin doğrudan vurduğu pencere önüne koymayın.
Monstera- Ayda bir, nemli toprağa dengeli sıvı gübre verin.
- Yaprak altlarında kırmızı örümcek ağı ve unlu bit kümelerine bakın.
- Yapmayın: Öğlen güneşinin doğrudan vurduğu pencere önüne koymayın.
- Paşa Kılıcı
- Ayda bir, nemli toprağa sıvı ev bitkisi ya da kaktüs gübresi verin.
- Yaprak diplerinde unlu bit, sıcak ve kuru havada kırmızı örümcek arayın.
- Yapmayın: Öğlen güneşinin doğrudan vurduğu yere koymayın.
Barış Çiçeği- Birkaç haftada bir seyreltik sıvı gübre verin; arada toprağı bol suyla yıkayın.
- Solan çiçek saplarını ve sararan yaprakları dipten kesin.
- Yaprak altlarında ve koltuklarında unlu bit ile kabuklu bite bakın.
Aloe Vera- Ayda bir, nemli toprağa genel amaçlı sıvı gübre verin.
- Rozetin dibinde unlu bit, yapraklarda kabuklu bit arayın.
- Yapmayın: Balkondaki saksıyı yağmur alan açık bir yere koymayın.
Salon Sarmaşığı- Ayda bir, nemli toprağa genel amaçlı sıvı ev bitkisi gübresi verin.
- Yaprak koltuklarında unlu bit, yaprak altlarında akar ve kabuklu bit arayın.
- Yapmayın: Öğlen güneşinin doğrudan vurduğu pencere önüne koymayın.
- Kauçuk
- Ayda bir, nemli toprağa azotça zengin sıvı gübre verin.
- Yaprak altlarında kırmızı örümcek ağı, unlu bit ve kabuklu bit arayın.
Zamioculcas- Yarı yarıya sulandırılmış sıvı gübreyi nemli toprağa verin.
- Yapmayın: Öğle güneşinin doğrudan vurduğu pencere önüne koymayın.
Bu gruptaki diğer 104 bitki
- Benjamin
Ayda bir ya da iki ayda bir, nemli toprağa sıvı ev bitkisi gübresi verin.
- Antoryum
İki haftada bir, nemli toprağa orkide gübresi verin.
- Dracaena
Ayda bir, nemli toprağa dengeli sıvı gübre verin.
- Difenbahya
Ayda bir, nemli toprağa dengeli sıvı gübre verin.
- Calathea
Ayda bir, nemli toprağa dengeli sıvı gübre verin.
- Keman Yapraklı İncir
Ayda bir, nemli toprağa dengeli sıvı gübre verin.
- Afrika Menekşesi
Üç–dört haftada bir, sulanmış toprağa seyreltilmiş sıvı gübre verin.
- Kalanşo
Ayda bir, sulanmış toprağa dengeli ev bitkisi gübresi verin.
- Areka Palmiyesi
İlkbahar ve yaz boyunca iki üç kez mikro besinli palmiye gübresi verin.
- Yucca
Nemli toprağa dengeli sıvı gübre verin.
- Rebutia
Büyüme döneminde ayda bir kaktüs gübresi verin.
- Para ağacı
Büyüme döneminde seyreltilmiş sıvı gübreyi ara ara verin; yeni saksılanan bitkiyi dört ay gübrelemeyin.
- Kurdele çiçeği
Mart–Ekim arasında ayda bir sıvı ev bitkisi gübresi verin; fazla gübre yavru bitki oluşumunu azaltır.
- Gümüş meşale
İlkbahar sonundan yaz sonuna kadar iki haftada bir seyreltilmiş, azotu düşük gübre verin.
- Ferokaktus
Yalnız büyüme döneminde kaktüs ya da sukulent gübresi verin.
- Filodendron
Mart'tan Ekim'e ayda bir sıvı yaprak bitkisi gübresi verin; Kasım–Şubat arasında gübrelemeye ara verin.
- Şans bambusu
Suda yetişen bitkinin suyunu haftada bir klorsuz suyla değiştirin; bu sivrisinek üremesini de önler.
- Rhipsalis
Büyüme döneminde ayda bir seyreltilmiş, azotu düşük sıvı gübre verin.
- Eçeverya
Büyüme döneminde dengeli sıvı gübreyi iki üç kez verin.
- Aglaonema
Mart–Ekim arasında ayda bir sıvı gübre verin, kışın gübrelemeyi kesin.
- Echinopsis
Kaburgalar arasında kırmızı örümcek ve unlu bite bakın.
- Şeflera
Mart–Ekim arasında ayda bir sıvı gübre verin.
- Pachira
Yaprak altlarında ve gövdede unlu bit, kabuklu bit ve yaprak biti arayın.
- Yıldız kaktüsü
Gövde üzerindeki benekler arasında unlu bit, kabuklu bit ve kırmızı örümceğe bakın.
- Fil ayağı
Büyüme döneminde seyrek gübreleyin; sukulentler aylarca ek gübre istemez.
- Yaşlı adam kaktüsü
Büyüme döneminde ayda bir dengeli gübre verin; kışın gübre ve suyu kesin.
- Çöl gülü
Geceler 13 °C'nin üstüne çıkınca saksıyı güneşli bir yere çıkarın.
- Boston eğreltisi
Mart–Ekim arasında ayda bir hafif sıvı gübre verin.
- Mum çiçeği
Solan çiçeklerin kısa saplarını kesmeyin; bitki yeni çiçeği aynı yerden verir.
- İsa'nın tacı
İlkbahar ve yazda dengeli gübreyi hafif verin; fazla gübre çiçeği azaltır.
- Kroton
Mart–Ekim arasında ayda bir sıvı gübre verin.
- Gardenya
Çiçeklenme bitince dağınık dalları ve solmuş çiçekleri kesin; Ekimden sonra budamayın.
- Paskalya kaktüsü
Boğum aralarında unlu bite ve yaprak altında kırmızı örümceğe bakın.
- Salon palmiyesi
Büyüme döneminde ara ara gübreleyin, kışın hiç gübre vermeyin.
- Maranta
Mart–Ekim arasında ayda bir, etiketteki miktarın altında kalan sıvı gübre verin; fazlası yaprak kenarlarını yakar.
- Ficus ginseng
Mart–Ekim arasında düzenli gübreleyin; incirler gübreyi çok kullanan bitkilerdir.
- Bromelya
Rozetin ortasındaki suyu boşaltıp taze, yumuşak suyla yeniden doldurun.
- Dracaena marginata
Nisan–Ekim arasında seyreltik sıvı gübre verin; fazlası kökleri yakar.
- Amarilis
Çiçek bittikten sonra yapraklar büyürken ayda bir gübre verin.
- Delikli monstera
Yaprak altlarında kırmızı örümcek, unlu bit ve kabuklu bit arayın.
- Gece kraliçesi
İlkbahar başından sonbahara kadar iki haftada bir az miktarda kaktüs gübresi verin.
- Agav
Kuruyan alt yaprakları eldiven giyerek dipten kesin.
- Singonyum
Ok ucu yapraklı çalı görünümünü korumak için uzamaya başlayan sürgünleri kesin.
- Peperomia
Mart–Ekim arasında ayda bir hafif sıvı gübre verin.
- Gümüş sarmaşık
Kabuklu bit, akar, unlu bit ve tripsi yaprak altlarında arayın.
- Cereus
Yazın bitkiyi korunaklı, güneşli bir balkona çıkarabilirsiniz; güneşe birkaç haftada alıştırın.
- Eşek kuyruğu
Büyüme döneminde yarım dozda sıvı gübreyi bir iki kez verin.
- Alokazya
Mart–Ekim arasında ayda bir sıvı gübre verin.
- Pilea
Mart–Ekim arasında ayda bir sıvı gübre verin.
- Telgraf çiçeği
Düz yeşile dönen sürgünleri ve uç tomurcukları koparın; bitki sıklaşır.
- Panda bitkisi
Büyüme döneminde dengeli sıvı gübreyi iki üç kez verin.
- Zebra haworthia
Büyüme döneminde azotu düşük gübreyi yarım dozda bir iki kez verin.
- Klivya
Büyüme döneminde ayda bir yarı dozda gübre verin.
- Filodendron selloum
Yaprak altlarında unlu bit, kabuklu bit, trips ve kırmızı örümcek arayın.
- Mor yonca
Bitki büyürken ayda bir gübre verin.
- Damkoruru
Çiçek açıp kuruyan ana rozeti dipten alın; yerini yavrular doldurur.
- Kalp zinciri
Büyüme döneminde yalnızca iki üç kez azotu düşük sıvı gübre verin.
- Mammillaria
Büyüme döneminde iki üç haftada bir seyreltilmiş dengeli sıvı gübre verin.
- Anne binlerce
Büyüme döneminde dengeli sıvı gübreyi iki üç kez verin.
- Kentia palmiyesi
Yaprak altlarında kırmızı örümcek, unlu bit ve kabuklu bit arayın.
- Ay kaktüsü
Dışarıdaki bitkiyi gece sıcaklığı 10 °C'nin altına inmeden içeri alın.
- Taş bitkisi
Yaz dinlenmesinde sulamayı kesin; bitki çok büzüşürse yalnız üst yüzeyi nemlendirecek kadar su verin.
- Tillandsia, hava bitkisi
Sıcak günlerde daldırma sonrası bitkiyi baş aşağı çevirip rozetteki suyu tamamen boşaltın.
- Kordilin
Yaprak altlarını kırmızı örümcek, unlubit ve thrips için kontrol edin.
- Kuşkonmaz eğreltisi
Dikenli gövdeleri ve meyveleri çocuklar ile evcil hayvanların ulaşamayacağı yerde tutun.
- Kalp hoya
Çiçek açan bitkiyi nektarın leke bırakmayacağı bir yere taşıyın.
- Afrika süt ağacı
Dikenlerin dibinde unlu bit ve kırmızı örümcek arayın; hava dolaşımını açık tutun.
- Venüs saçı
Mart–Ekim arasında ayda bir, yarı yarıya seyreltilmiş sıvı gübre verin.
- Fitonya
Sürgün uçlarını çimdikleyin; bitki daha sık ve dolgun kalır.
- Aspidistra, döküm bitkisi
İlkbahar ve yazda birkaç kez gübre verin; düzenli gübre şart değildir.
- Silindirik paşa kılıcı
Nisan–Eylül arasında ayda bir sıvı kaktüs gübresi verin.
- Gloksinya
İlk çiçeklenme bitince yaprakları alttaki ilk iki yaprağa kadar kesin; ikinci bir çiçeklenme gelebilir.
- Kaladyum
Yaprak döneminde düzenli gübre verin; kaladyum besin ister.
- Polka bitkisi
Boy atan sürgünlerin uçlarını çimdikleyin, çiçek başaklarını kesin.
- Mini monstera
Kırmızı örümcek ve kabuklu biti yaprak altlarında, mantar sineğini toprak yüzeyinde arayın.
- Portulakaria
Büyüme döneminde saksıdaki bitkiyi ayda bir gübreleyin.
- Aralya
Kış dışında düzenli gübreleyin; Mart–Ekim arasında ayda bir sıvı gübre yeterlidir.
- Dendrobium orkide
İlkbahar sonundan yaz sonuna kadar her üçüncü sulamada orkide gübresi verin.
- Frenk inciri
Yazın sağlıklı bir küreği gazete kâğıdıyla tutarak koparın, kesiği birkaç gün kurutup kumlu toprağa dikin.
- Kürek bitkisi
Büyüme döneminde dengeli sıvı gübreyi iki üç kez verin.
- Kuş yuvası eğreltisi
Aktif büyüme döneminde ayda bir seyreltik sıvı gübre verin.
- Kahve bitkisi
Büyüme döneminde iki haftada bir dengeli sıvı gübre verin.
- Zümrüt kuşkonmaz
İlkbahardan itibaren ayda bir gübre verin; kışın gübrelemeyi kesin.
- Dracaena reflexa
İlkbahar ve yazda ayda bir dengeli sıvı gübre verin.
- Cüce hurma palmiyesi
Yaprak ve yaprakçık diplerinde kabuklu bit arayın.
- Graptopetalum
İlkbahar ve yazda azotu düşük, seyreltilmiş sıvı gübreyi ayda bir verin.
- Stromanthe
Nisan–Eylül arasında iki üç haftada bir azotu düşük sıvı gübre verin; Ekim–Mart arası gübrelemeyin.
- Cymbidium orkide
Haziran–Eylül arasında saksıyı korunaklı, hafif gölgeli bir balkona çıkarın; gece serinliği çiçek sapını başlatır.
- Kayınvalide koltuğu
Kaburga diplerinde ve tepedeki yünlü kısımda unlu bit, kabuklu bit ve beyazsineğe bakın.
- Jöle fasulyesi
Büyüme döneminde yarım dozda sıvı gübreyi ayda bir verin.
- Hasır palmiye
Büyüme döneminde dengeli, yavaş salınımlı bir gübre kullanın.
- Ananas
Büyüme döneminde dengeli gübreyi seyrek ve etiketteki orana göre verin.
- Zebra bitkisi
Yeni sürgünler görününce birkaç haftada bir seyreltilmiş gübre verin.
- Bebek gözyaşı
Saksıdan taşan ya da yanındaki bitkileri örten kısımları makasla kısaltın.
- Yelpaze palmiyesi
Yalnız tamamen kurumuş yaprakları kesin; yarı sarı yapraklar bitkiye besin sağlamayı sürdürür.
- Gasteria
Büyüme döneminde kaktüs gübresiyle hafifçe besleyin.
- Dantel aloe
Mayıs–ağustos arasında genel sıvı gübreyi ayda bir verin.
- Ctenanthe
İlkbahardan yaz sonuna kadar ayda bir genel sıvı gübre verin.
- Crassula perforata
Büyüme döneminde dengeli sıvı gübreyi iki üç kez verin.
- Streptokarpus
Bir saptaki tüm çiçekler solunca sapı dibinden kesin.
- Pachyphytum
İlkbahar ve yazda azotu düşük gübreyi altı sekiz haftada bir verin.
- Yılbaşı kaktüsü
Nisan–Eylül arasında sıvı ev bitkisi gübresi verin.
- Mavi tebeşir
Büyüme döneminde yarım dozda dengeli sıvı gübreyi ayda bir verin.
- Stapelya
Gövde diplerinde unlu bit ve kabuklu bit, gövde yüzeyinde akar belirtisi arayın.
Balkon ve çiçekler88 bitki
Gül- İlk çiçek dalgasından sonra ikinci gübrelemeyi yapın.
- Yapraklarda mor-siyah lekeye ve beyaz pudralı küfe bakın; lekeli yaprakları koparıp atın.
- Yapmayın: Yaprakları ıslatarak ya da akşamları sulamayın; suyu gövde dibine verin.
Sardunya- Çiçeklenme boyunca iki haftada bir potasyumu yüksek sıvı gübre verin.
- Yaprak altlarında beyaz sinek ve kırmızı örümceğe bakın.
Ortanca- Şekil budaması gerekiyorsa çiçeklenme biter bitmez, Ağustos başından önce yapın.
- Yapmayın: Saksıdaki toprağın tamamen kurumasına izin vermeyin.
Begonvil- Düzenli aralıklarla fosforu yüksek çiçeklendirici gübre verin; azotlu gübreden kaçının.
- Sürgün uçlarında yaprak biti, içeride kışlayan bitkide unlu bit arayın.
- Yapmayın: Sonbaharda sert budama yapmayın; bir sonraki çiçeklenme azalır.
Begonya- İki haftada bir potasyumu yüksek sıvı gübreyi nemli toprağa verin.
- Yapraklarda beyaz pudralı lekelere bakın; hastalıklı yaprakları koparıp havalandırmayı artırın.
- Yapmayın: Güneş yaprağa vururken sulamayın ve yaprakları ıslatmayın.
Petunya- Ayda bir, nemli toprağa dengeli gübre verin.
- Uzayıp çiçeği azalan sürgünleri yarı boylarına kadar kesin, ardından gübre verip sulayın.
- Büyük ve katmerli çiçekli çeşitlerde solan çiçekleri koparın.
- Sürgün uçlarında yaprak biti, fidelerde salyangoz izi arayın.
- Lale
- Çiçek solunca sapını kesin, yaprakları sararana kadar bırakın.
- Kasımpatı
- Bitki 15–20 cm olunca sürgün uçlarını alın; ağustos ortasından sonra uç almayı bırakın.
- Büyüme döneminde suda çözünen gübreyi düzenli verin.
Bu gruptaki diğer 80 bitki
- Karanfil
Solan çiçekleri düzenli koparın; bitkinin ortasını uçlayarak dallanmasını sağlayın.
- Gerbera
Solan çiçekleri sapıyla birlikte dipten alın.
- Sarkan sardunya
Solan çiçek saplarını hemen koparın, uzayan sürgünlerin uçlarını alın.
- Nergis
Soğanları yaklaşık 20 cm derinliğe, gruplar hâlinde dikin.
- Astilbe
İlkbaharda ya da eylül sonu–ekim ortasında hafif gölgeye dikin ve dibine bol yanmış organik madde serin.
- Yasemin
Çiçeklenme bitince ince, yaşlı sürgünleri seyreltin.
- Şakayık
Kökleri gözlerin ucu en fazla 2,5 cm toprak altında kalacak şekilde dikin; bölmeyi de bu aylarda yapın.
- Zambak
Sapları ancak kahverengileşince dipten kesin; yeşil yapraklı sapı kesmeyin.
- Katalpa
Yaprakları hızla yiyen katalpa sfenks tırtıllarına bakın.
- Gaillardia
Yaz ortasında çiçeklenme azalırsa bitkiyi kısaltın; sonbaharda yeniden açar.
- Camgüzeli
Ayda bir suda çözünen gübre verin; ağaç altındaki bitkilerin suya ve gübreye ihtiyacı daha fazladır.
- Ayçiçeği
Uzun gövdeleri sağlam bir kazığa ya da duvara bağlayın.
- Mor salkım
Temmuz–ağustosta uzun, kamçı gibi sürgünleri 5–6 yaprak kalacak şekilde kısaltın.
- Kadife çiçeği
Solan çiçekleri hemen koparın; ağır çiçek başları sapı kırabilir.
- Koreopsis
Solan çiçek saplarını hemen kesin; yeni çiçeklenmeyi uzatır ve istenmeyen tohumlanmayı önler.
- Duvar sarmaşığı
Kuru havada yaprak altlarında kırmızı örümcek, kabuklu bit ve yaprak biti arayın.
- Forsitya
Temmuz ortasından sonra budamayın; gelecek baharın çiçek tomurcuklarını kesersiniz.
- Aslanağzı
Fideleri ilkbahar başında ya da havalar serinlerken sonbaharda dikin.
- Rudbekya
Solan çiçekleri düzenli kesin; kış görünümü için son çiçeklerin tohum başlarını bırakabilirsiniz.
- Kokulu sardunya
Sürgün uçlarını koparıp bitkiyi dolgun tutun; solan çiçek saplarını kesin.
- Süsen
Çiçeklenmeden altı hafta sonra ile eylül arasında rizomu üst yüzü toprağın hemen altında kalacak şekilde dikin.
- Mavi Ladin
Genç ağacın kök bölgesinin yaz sıcağında kurumadığını kontrol edin.
- Yüksük otu
Toprak nemli ve ılıkken ilkbaharda ya da sonbaharda dikin; fideleri 30–35 cm arayla yerleştirin.
- Dalya
Ana gövde 40 cm'ye ulaşınca ucunu bir yaprak çiftinin üstünden alın.
- Kurtbağrı
Çiti büyüme mevsimi boyunca iki üç kez budayın; kuş yuvası varsa bekleyin.
- İpek çiçeği
Saksı ve yatağın suyu iyi süzdüğünden emin olun; tabakta su bırakmayın.
- Lupen
Solan çiçek başaklarını dipten kesin; yeni başak oluşumunu teşvik eder.
- İpek Ağacı
Solan dallara bakın; fusarium solgunluğu bu ağaçta yaygın ve öldürücüdür.
- Fuşya
İki çift yaprak açan her yeni sürgünün ucunu koparın; ilk dondan bir ay önce uç almayı bırakın.
- Zinya
Solan çiçekleri kesin; kesme çiçek alırken yapraklı sap bırakın ki yeni tomurcuk gelsin.
- Kamelya
Tomurcuklar oluşurken toprağın kurumadığını kontrol edin.
- Kardelen
Soğanı fidanlıkta üretilmiş olarak alın; doğadan toplanmış soğan almayın. Geceler 4–10 °C'ye inince 7–8 cm derinliğe dikin.
- Ekinezya
Solan çiçek başlarını kesin, ama kuşlar tohum yesin diye birkaçını yerinde bırakın.
- Ateş Dikeni
Meyveleri görünür kılmak için yaz ortasında yan sürgünleri kısaltın, çiçekli iki yaşlı dalları koruyun.
- Glayöl
Yapraklar solmadan kormları sökün, kurutup eski kormu ayırın ve serin, donsuz yerde saklayın.
- Akdeniz Servisi
Kökler aktif büyürken, nisan ya da eylülde dikin veya yerini değiştirin.
- Koleus
Genç sürgünlerin uçlarını sık sık koparın; yaz sonunda çıkan çiçek başaklarını kesin.
- İngiliz çimi
Yaz sıcakları geçerken, toprak nemliyken ekin; tohumun üstünü 3–4 mm'den kalın toprakla örtmeyin.
- Agapantus
Solan çiçek saplarını dipten kesin.
- Japon Akçaağacı
Yapraklarda yaprak biti, dallarda kabuklu bit olup olmadığına bakın.
- Mine çiçeği
Solan çiçek demetlerini koparın; yaz ortasında çiçek azalırsa bitkiyi dörtte bir oranında kısaltıp sulayın.
- Kozmos
Solan çiçekleri koparın; uzun çeşitlere rüzgârlı yerde destek verin.
- Çan çiçeği
Solan çiçekleri kesin; yeniden açmasını sağlar ve istenmeyen tohumlanmayı önler.
- Trompet çiçeği
Kökten çıkan sürgünleri düzenli koparın, yoksa bitki çevreye yayılır.
- Ağaç Hatmi
Yaprak altlarında beyaz sinek ve yaprak biti olup olmadığına bakın.
- Unutma beni
Gelecek bahar çiçek alması için tohumu yaz ortasında doğrudan toprağa ekin.
- Süs Kirazı
Budamayı yazın yapın; sonbahar ve kış kesikleri gümüş yaprak hastalığına kapı açar.
- Frezya
İlk tomurcuklar görününce potasyumca zengin sıvı gübreyi iki haftada bir verin.
- Afrika papatyası
Solan çiçekleri koparın; çiçeklenme süresi uzar.
- Gül hatmi
Tohumu mayıs–haziranda doğrudan yerine ekin ya da nisanda saksıda çimlendirin; ilk yıl yalnız yaprak, ikinci yıl çiçek verir.
- Yıldız yasemini
Gövde ve yaprak altlarında kabuklu bit arayın.
- Gazanya
Solan çiçekleri koparın; yeni çiçeklenmeyi teşvik eder.
- Yıldız çiçeği
Gövdeleri ilkbahar sonunda yaklaşık 15 cm'ye kısaltın; bitki daha dolgun ve alçak kalır.
- Alev Çalısı
Kırmızı yeni yaprakları teşvik etmek için sürgünleri dışa bakan bir gözün üstünden kısaltın; çit üç kez budanabilir.
- Anemon
Yumruları sonbaharda 5–8 cm derine, 10–15 cm arayla, süzek toprağa dikin ve yatağı malçla örtün.
- Amerikan sarmaşığı
Yerinden taşan sürgünleri düzenli kesin; bitki hızlı büyür.
- Kalibrakoa
Çiçeklenme boyunca birkaç haftada bir seyreltilmiş sıvı gübre verin.
- Ranunkulus
Yumruları bir gün suda bekletin, pençeleri aşağı bakacak şekilde 5 cm derine ve 10 cm arayla dikin.
- Sürünen kekik
Çiçeklenme bitince solan çiçekleri hafifçe kırpın.
- Erguvan
Dallarda kanser yaraları, uçtan kuruma ve yapraklarda leke olup olmadığına bakın.
- Alisum
Yaz sıcağında çiçek azalınca bitkiyi yarısına kadar kesin; sulayıp hafif gübreleyin.
- Kana
Tomurcuğu kalmayan çiçek sapını ilk yan sürgünün üstünden kesin.
- Gümüşi Ihlamur
Ağacın dibinden çıkan sürgünleri görür görmez tabandan kesin.
- Lobelya
İlk çiçeklenme bitip bitki gerileyince kesin, ardından gübreleyip sulayın.
- Bermuda çimi
Toprak ısındıktan sonra tohum ekin ya da rulo çim serin; çimin serin havalardan önce yerleşmesi gerekir.
- Gelincik
Kendiliğinden tohumlanması için birkaç tohum kapsülünü olgunlaşana kadar bitkide bırakın.
- Manolya
Yaprak ve sürgünlerde kabuklu bit olup olmadığına bakın.
- Leylak
Yaz ortasında yapraklarda külleme olup olmadığına bakın; hava alması için bitkinin ortasını seyreltin.
- Şimşir
Olgun çit ve topiarileri, sürgünler sertleştikten sonra ağustosta şekillendirin.
- Cezayir menekşesi
İlkbaharda ya da sonbaharda 25–30 cm aralıkla, şaşırtmalı dikin.
- Doğu Çınarı
Yaz aylarında dallarda kabuklu bit, yaprak altlarında kırmızı örümcek olup olmadığına bakın.
- Ateş çiçeği
Saksıdaki bitkileri büyüme döneminde potasyumca zengin sıvı gübreyle besleyin.
- Defne
Uzayan sürgünleri yazın kısaltarak formunu koruyun.
- Bakopa
Büyüme döneminde çok amaçlı sıvı gübre verin.
- Çuha çiçeği
İlkbahar sonunda kök bölgesine malç serin, sıcak günlerde toprağın kurumadığını kontrol edin.
- Dikondra
Biçecekseniz 1–2 cm yükseklikte biçin; dilerseniz hiç biçmeden bırakabilirsiniz.
- Zakkum
Sürgün uçlarında yaprak biti, yaprak altlarında unlu bit ve kabuklu bite bakın.
- Kaya sedumu
Yer örtücü olarak 30–45 cm aralıkla, taşlı ve süzek bir yere dikin.
- Skaevola
Çiçeklenmeyi sürdürmek için düzenli gübreleyin; fosforu yüksek gübrelerden kaçının.
- Mayasıl otu
Kümeler sıklaştığında ilkbaharda ya da sonbaharda bölüp seyreltin.
Sebzeler38 bitki
Domates- Sırık domateste yaprak koltuklarından çıkan sürgünleri 4–5 cm boydayken koparın.
- İlk meyveler irileşince 10–14 günde bir potasyumca zengin sıvı gübre verin.
- Tam renk almış meyveleri sapıyla birlikte birkaç günde bir toplayın.
- Ilık ve yağışlı günlerden sonra yaprak ve meyvelerde mildiyö lekelerine bakın.
- Yaprak altlarında yaprak biti, beyaz sinek ve kırmızı örümcek arayın.
- Yapmayın: Toprağı kupkuru bırakıp birden bol su vermeyin; nem dalgalanması meyveyi çatlatır.
Biber- Çiçeklenme başlayınca haftada bir potasyumca zengin sıvı gübre verin.
- Parlak ve dolgun meyveleri düzenli toplayın; bitkide bekleyen meyve yeni meyveyi yavaşlatır.
- Sürgün uçlarında ve yaprak altlarında yaprak biti, trips ve kırmızı örümcek arayın.
- Yapmayın: Fazla azotlu gübre vermeyin; meyvelerin olgunlaşması gecikir.
- Yapmayın: Toprağı kurumaya bırakmayın; susuz kalan biber tomurcuklarını döker.
- Yapmayın: Sulama suyunu gövdeye ve kök boğazına değdirmeyin.
Salatalık- Açıkta yetişen bitkinin ucunu yedi yaprak oluşunca koparın.
- 10–14 günde bir sıvı gübre verin; çiçeklenmeden sonra potasyumca zengin gübreye geçin.
- Meyveleri sararmadan, bıçakla keserek birkaç günde bir toplayın.
- Yaprak üstünde beyaz unsu lekelere ve alt yüzde gri küfe bakın.
- Kuru havada yaprak altlarında kırmızı örümcek ağı arayın.
- Yapmayın: Yaprakları ıslatarak sulamayın; suyu bitkinin dibine verin.
Çilek- Meyve için yetiştirdiğiniz bitkide kolları görür görmez keskin makasla kesin.
- Yazlık çeşitlerde hasat bitince eski yaprakları tacın 10 cm üstünden kesin.
- Yavru bitkileri saksılara sabitleyin, köklenince kolunu kesip ana bitkiden ayırın.
- Kızaran meyveleri sabah serinliğinde, sapından tutarak toplayın.
- Yapmayın: Sularken tacı ve meyveleri ıslatmayın; suyu sabah toprağa verin.
Patlıcan- Ana gövdenin ucunu koparın; bitki yan dal verip daha çok meyve bağlar.
- İlk çiçekler görününce iki haftada bir potasyumca zengin sıvı gübre verin.
- Meyveyi parlaklığını kaybetmeden, sapıyla birlikte makasla kesin.
- Yaz sonundan sonra bağlayan yeni meyveleri koparın; olgunlaşmaya yetişmezler.
- Yaprak altlarında yaprak biti, beyaz sinek ve kırmızı örümcek arayın.
- Yapmayın: Hasattan sonra sulamayı atlamayın; düzensiz sulama meyveyi acılaştırır.
Kabak- Kabakları 10–12,5 cm boydayken, çiçeği ucundayken bıçakla kesin; gün aşırı kontrol edin.
- İlk meyveler irileşince 10–14 günde bir potasyumca zengin sıvı gübre verin.
- Yapraklarda beyaz unsu lekelere bakın; lekeli yaprakları dipten kesin.
- Arı yoksa erkek çiçeğin tozunu fırçayla dişi çiçeğe taşıyın.
- Yapmayın: Yaprakları ıslatarak sulamayın; suyu bitkinin dibine verin.
- Fasulye
- Baklaları taneler belirginleşmeden, kolayca kırılırken birkaç günde bir toplayın.
- Sürgün uçlarında siyah yaprak bitine, yaprak altında kırmızı örümceğe bakın.
- Saksıdaki fasulyeye çiçeklenmeden itibaren iki haftada bir yüksek potasyumlu sıvı gübre verin.
- Yapmayın: Çiçek ve bakla döneminde toprağı kurumaya bırakmayın; düzensiz su çiçek döker.
- Yapmayın: Çiçeklenme döneminde çapa yapmayın, köklere dokunmayın.
Marul- Sonbahar ve kış hasadı için tohumu akşam serinliğinde ekin, soğuk suyla sulayıp gölgeleyin.
- Sonbahar ve kış ürünü için fideleri Ağustos–Ekim arasında dikin.
- Baş sıkılaşınca, sapa kalkmadan toprağa yakın yerden bıçakla kesin.
- Yapmayın: Yaz sıcağında marulu tam güneşe dikmeyin; öğle gölgesi olmayan yerde tohuma kaçar.
- Yapmayın: Toprağı kurumaya bırakmayın; susuz kalan marul erken tohuma kaçar.
Bu gruptaki diğer 30 bitki
- Roka
Sonbahar hasadı için tohumu yeniden, doğrudan yerine ekin.
- Bezelye
Dolmuş baklaları iki üç günde bir, alttan başlayarak toplayın.
- Üzüm
Yaprak ve salkımlarda külleme ile mildiyö lekelerine bakın; sık sürgünleri seyrelterek havalandırın.
- Soğan
Kışlık taze soğan için tohum ya da fideyi yaz sonu ve sonbaharda yerine ekin.
- Patates
Yapraklar kuruyup yumru kabuğu tırnakla soyulmayacak kadar sertleşince hasat edin.
- Karpuz
Sapın yanındaki kulakçık kuruyup meyveye vurunca tok ses gelince bıçakla kesin.
- Havuç
Tohumu iyi işlenmiş toprağa sıraya ekin, üzerini ince bir harçla kapatıp bastırın.
- Kavun
Kollar yayıldığında 4–5. yapraktan sonra uç alın, her kökte köke yakın 2–4 meyve bırakın.
- Sarımsak
Taze sarımsağı ilkbahar sonunda, kuru sarımsağı yaprakların yarısı kuruyup yatınca sökün.
- Ispanak
Sonbahar ürünü için tohumu 2–3 cm derine sıraya ya da serpme ekin.
- Lahana
5–10 yapraklı, sağlam ve fazla boylanmamış fideleri dikip can suyu verin.
- Pırasa
Kurşun kalem kalınlığına gelen fideleri derin açılan karıklara dikin; beyaz kısmın uzun olması derin dikime bağlıdır.
- Karnabahar
7–8 yapraklı, düzgün gövdeli fideleri topraklı olarak dikin ve can suyu verin.
- Mısır
Koçanlar dolgunlaşıp püsküller kuruyunca, taneler sütlü kıvamdayken toplayıp bekletmeden tüketin.
- Böğürtlen
Meyveleri haftada 2–3 kez, sabahın serin saatlerinde toplayın.
- Kivi
Çiçeklenmeden sonra meyveli dalları son meyveden itibaren 4–6 yaprak bırakıp kısaltın.
- Turp
Kışlık turpu yaz sonunda sıraya ekin; ilkbaharda toplanacak fındık turpunu ekimde ekin.
- Brokoli
Sonbahar hasadı için fideleri yaz ortasında dikin; sıra üzeri 30–50 cm aralık bırakın.
- Bal kabağı
Yaprakları külleme ve mildiyö lekelerine karşı kontrol edin.
- Ahududu
Yaz meyveli çeşitlerde hasattan hemen sonra meyve vermiş gövdeleri toprak hizasından kesin.
- Bamya
Meyveleri küçükken her gün ya da gün aşırı eldivenle toplayın; geciken bamya sertleşir.
- Semizotu
Taze tüketim için körpe sürgün uçlarını makasla kesin.
- Yaban mersini
Olgunlaşan meyveleri kuşlardan korumak için bitkiyi file ile örtün ve tamamen mavileşenleri toplayın.
- Pazı
Kışı dışarıda geçirip ilkbaharda erken yaprak verecek ikinci partiyi yaz ortasında ekin.
- Kereviz
10–15 cm boylanmış, 4–5 yapraklı fideleri dikin; dikimden bir gün önce fideliği sulayın.
- Kırmızı pancar
Toprak ısınınca tohumu 1–2 cm derine ekin; sürekli hasat için birkaç hafta arayla küçük partiler halinde ekin.
- Tere
Tohumu tava ya da sıraya 1 cm'yi geçmeyecek derinlikte ekin, üzerine ince toprak serip bolca sulayın; sıcak yaz aylarında ekmeyin.
- Frenk üzümü
Meyveler renk alıp sertleşince salkımları bütün olarak kesin.
- Altın çilek
Zarfı kuruyup meyve turuncuya dönünce toplayın; yeşil meyveleri yemeyin.
- Bektaşi üzümü
Haziranda henüz yeşilken her iki meyveden birini reçel için toplayın, kalanlar iri olsun.
Meyve ağaçları28 bitki
Limon Ağacı- Yaprak altlarında, meyve saplarında ve birbirine değen meyvelerin arasında unlu bit, kabuklu bit ve kırmızı örümcek arayın.
- Nemli toprağa turunçgil gübresi verin; gübreyi gövdeye değdirmeden taç izdüşümüne yayın.
- Meyvelerin iriliğini ve kabuk rengini kontrol edin; olgunları kuru havada makasla kısa sapıyla kesin, dondan önce toplayın.
- Zeytin Ağacı
- Saksıdaki zeytine ayda bir dengeli sıvı gübre verin.
Portakal Ağacı- Meyve saplarında ve birbirine değen meyvelerin arasında unlu bit, dallarda kabuklu bit arayın.
- Turunçgil gübresini nemli toprağa, taç izdüşümüne verin ve ardından sulayın.
Mandalina Ağacı- Bahçedeki ağacın dibinden 30–40 cm derinden toprak alıp sıkın; avuçta dağılıyorsa sulayın.
- Taze sürgünlerde yaprak biti, meyve sapında unlu bit, yaprak altında kırmızı örümcek arayın.
- Turunçgil gübresini nemli toprağa, gövdeye değdirmeden taç izdüşümüne verin.
- Yapmayın: Sonbaharda budamayın; çıkan taze sürgünler kış soğuğuna hassaslaşır.
Elma Ağacı- Tele ya da duvara eğitilmiş ağaçlarda bu yılın uzun sürgünlerini kısaltın.
- Haziran dökümü bitince her salkımda bir meyve kalacak şekilde meyveleri seyreltin.
- Meyveyi avucunuza alıp hafifçe çevirin; sapıyla kolayca geliyorsa toplayın, zedelemeden kasaya koyun.
- Büyüme döneminde iki haftada bir potasyumu yüksek sıvı gübre verin.
- Meyvelerde iç kurdu deliği, sürgünlerde yaprak biti ve pamuklu bit kümesi arayın.
İncir Ağacı- Bu yılın sürgünlerinin uçlarını tırnakla alın; ağaç toplu kalır.
- Kabuğu yumuşayıp dalından sarkan incirleri sabah çiğ kalkınca, sapını burkarak koparın.
- Saksıdaki incire meyveler olgunlaşmaya başlayana kadar iki haftada bir potasyumca zengin sıvı gübre verin.
Kiraz Ağacı- Hasat biter bitmez kuru bir günde budayın; hastalıklı dalı sağlam kısmın 25–30 cm altından kesin.
- Tam olgun meyveleri kuru havada, meyveye değil sapa tutarak toplayın; ağaçta meyve bırakmayın.
- İki haftada bir potasyumu yüksek sıvı gübre verin.
- Kurtlu meyve arayın; yere dökülen kurtlu kirazları toplayıp bahçeden uzaklaştırın.
Kayısı Ağacı- Rengini alan, dokununca hafif yumuşayan meyveleri ezmeden, hafifçe çevirerek toplayın.
- Gübreyi tomurcuk patlamasında başlatıp birkaç parçaya bölün, en geç Ağustos ortasında bitirin.
Bu gruptaki diğer 20 bitki
- Şeftali Ağacı
Kendi rengini alan, sapa yakın eti yumuşayan meyveleri avucunuza alıp kaldırarak toplayın.
- Nar Ağacı
Dipten çıkan yeni sürgünleri taze iken koparın.
- Ceviz
Geç ilkbahardan hasada kadar toprağı derinden yoklayın; meyveler iç doldururken kurumuşsa kök bölgesini sulayın.
- Armut
Mayıs–Eylül arasında ağacın dibindeki toprağı derinden yoklayın; kurumuşsa sulayın. Yetersiz sulamada meyvede taş hücreleri artar.
- Erik
Yerleşik ağacı yazın budayın; genç ağaçta şekil budamasını ilkbaharda tomurcuklar açtıktan sonra yapın.
- Dut
Ağacın altına temiz bir örtü serip dalları sallayarak olgun meyveleri toplayın; dallara sopayla vurmayın.
- Vişne
Hasat biter bitmez budayın; meyve veren yaşlı dalların bir kısmını genç bir sürgünün hemen üstüne kadar geri alın.
- Fındık
Zurufların yaklaşık %80'i sarardığında ve dal silkelendiğinde fındıkların yarıdan fazlası döküldüğünde hasat edin.
- Badem
Yazın ağacın dibini malçla örtün; salma sulamada suyun kök boğazına değmesine izin vermeyin.
- Trabzon hurması
Sürgün ve meyve gelişimi boyunca toprağı yoklayın ve düzenli sulayın; kısa kuraklığa dayanır ama iri meyve için su gerekir.
- Avokado
Yazın toprağı yoklayarak sulayın, sabah erken ya da akşamüstünü seçin; ağır toprakta su birikmesine izin vermeyin.
- Kestane
Dikenli kabuklar açılıp döküldüğünde yere düşen kestaneleri toplayın.
- Antep fıstığı
Son sulamayı Ağustos içinde yapın; hasat Ağustos sonu–Eylül başında başlar.
- Yenidünya
Toprağı sulamadan önce yoklayın; sürekli ıslak toprak ve zamanlayıcılı sık sulama ağacı zayıflatır.
- Greyfurt
Bahçedeki ağacın dibinden 30–40 cm derinden toprak alıp avuçta sıkın; dağılıyorsa sulama zamanı gelmiştir.
- Kumkuat
Büyüme döneminde yaz için hazırlanmış turunçgil gübresi verin; turunçgiller besin isteği yüksek bitkilerdir.
- Kızılcık
Meyveler koyu kırmızıya döndüğünde toplayın.
- Turunç
Yazın toprağı yoklayarak düzenli sulayın; iki sulama arasında üst toprağın kurumasını bekleyin.
- İğde
Meyveler gümüşi renkten kırmızıya döndüğünde toplayın.
- Hünnap
Meyveleri yeşilden kırmızı-kahverengiye dönmeye başladığında toplayın; açık yeşil renge dönmeden koparmayın.
Aromatikler20 bitki
Lavanta- Çiçekler solunca solmuş sapları ve yaklaşık 2,5 cm yapraklı sürgünü kesin.
- Kurutmak için başakları çiçeklerin çoğu açmadan, sabah saatlerinde kesin.
- Yapmayın: Gübre vermeyin; lavanta besince fakir toprağı sever.
Kekik- Fideleri güneşli, süzek bir yere dikin; ağır toprakta saksı ya da yükseltilmiş yatak kullanın.
- Kurutmak için çiçeklenme başlamadan hemen önce üstteki yeşil sürgünleri kesin; odunsu kısmı bırakın.
- Taze kullanım için genç sürgün uçlarını düzenli kesin.
- Çiçeklenme bitince solmuş çiçekli uçları kırpın.
- Yapmayın: Yerleşmiş bitkiye gübre vermeyin.
Fesleğen- Çiçek tomurcuklarını görür görmez koparın, uzayan sürgünlerin ucunu bir yaprak çiftinin üstünden alın.
- Her bitkiden birkaç sürgün ucu alarak hasat edin, bitkiyi çıplak bırakmayın.
- Saksıdaki fesleğene iki üç haftada bir dengeli sıvı gübre verin, azotu abartmayın.
- Damarlar arasında sararma ve yaprak altında gri-mor küf arayın; hastalıklı bitkiyi söküp atın.
- Yapmayın: Akşam yapraklara su dökmeyin; sabah, doğrudan toprağa sulayın.
Nane- Köklü sürgünleri ya da bölünmüş kök parçalarını sonbaharda nemli toprağa dikin.
- Genç sürgün uçlarını düzenli kesin; kurutmalık için çiçeklenme başlarken biçin.
- Yaprak altlarında turuncu pas kabarcıklarına bakın, lekeli sürgünleri kesip atın.
- Sıcak ve kuru günlerde yaprak altlarında kırmızı örümcek beneklerine bakın.
Maydanoz- Sonbahar ve kış hasadı için tohumu yaz sonunda yeniden ekin.
- Dış saplardan birkaçını toprağın 1–2 cm üstünden kesin, ortadaki genç yaprakları bırakın.
- Saksıdaki maydanoza birkaç haftada bir dengeli sıvı gübre verin.
- Yaprak altlarında yaprak biti kümeleri ve kırmızı örümcek beneklerine bakın.
- Yapmayın: Saksıyı öğleden sonra güneşinde bırakmayın; sıcak günlerde yarı gölgeye çekin.
- Yapmayın: Sıcak günlerde saksı toprağının tamamen kurumasına izin vermeyin.
Dereotu- Tohumu 1 cm derinliğe doğrudan yerine ekin, birkaç haftada bir yeni sıra ekleyin.
- Sonbahar hasadı için yaz sonunda yeniden ekin.
- Ekimden altı hafta sonra yaprak kesmeye başlayın, bitkinin en az üçte birini bırakın.
- Yaprak için yetiştiriyorsanız çiçek saplarını çıktıkça kesin.
- Sürgün uçlarında ve çiçek şemsiyelerinde yaprak biti kümelerine bakın.
- Kahverengileşen tohum tepelerini kesip kese kâğıdında ters asarak kurutun.
- Yapmayın: Sıcak ve kurak günlerde toprağın tamamen kurumasına izin vermeyin; susuzluk tohuma kaçırır.
- Biberiye
- Çiçekler solunca sürgünleri hafifçe kısaltın; yapraksız yaşlı odunlu kısma kadar kesmeyin.
- Adaçayı
- Solan çiçek saplarını yaz sonunda dipten kesin.
Bu gruptaki diğer 12 bitki
- Kişniş
Birkaç haftada bir az miktarda tohum ekin; sürekli taze yaprak alırsınız.
- Papatya
Yeni açmış çiçek başlarını toplayın; düzenli toplama çiçeklenmeyi uzatır.
- Melisa
Çiçeklenme biter bitmez bitkiyi dibe yakın kesin; tohum dökmeden taze yaprak verir.
- İzmir kekiği
Bitki yarı yarıya çiçeklendiğinde sürgünleri toprak yüzeyinden 10–15 cm yukarıdan kesin.
- Rezene
Kendi kendine yayılmasını istemiyorsanız çiçek başlarını tohum bağlamadan kesin.
- Frenk soğanı
Yaprakları dipten birkaç santim yukarıdan makasla kesin; sık kestikçe yenisi gelir.
- Isırgan otu
Toplarken ve keserken eldiven giyin; yakıcı tüyler deriyi dakikalarca yakar.
- Mercanköşk
Çiçekler açmadan sürgün uçlarını kesin; bitki sıklaşır.
- Limon otu
Büyüme döneminde iki haftada bir sıvı gübre verin; kışın seyreltin.
- Stevya
Büyüme döneminde 4–6 haftada bir gübreleyin.
- Anason
Tozlaşmadan yaklaşık bir ay sonra olgunlaşan tohum şemsiyelerini kesip kurutun.
- Zahter
Gölgede ya da sürekli ıslak kalan toprakta yetiştirmeyin; doğada kurak, güneşli yamaçlarda yaşar.
Tarihler nasıl hesaplanıyor?
Her bitkinin ekim, dikim, budama, gübreleme ve hasat ayları; ziraat fakülteleri ve üniversitelerin tarım yayım servisleri, İl Tarım ve Orman Müdürlükleri ve RHS gibi bahçecilik kuruluşlarının yayımladığı takvimlerden alınır. Bu takvimlerin çoğu Marmara kıyısını ya da ılıman bir iklimi esas alır. “Türkiye geneli” seçiliyken gördüğünüz aylar bunlardır.
İl seçtiğinizde ilin iklim bölgesi devreye girer. Her bölge için ilkbaharın ve sonbaharın İstanbul'a göre kaç gün erken ya da geç geldiğini, günlük ortalama sıcaklığın 8 °C'yi geçtiği ve altına indiği tarihlerden hesapladık. Dışarıda yetişen bitkilerin ilkbahar işleri bu farka göre kayar; sonbahar işleri sonbahar farkıyla. Tek yıllık sebzelerde bütün sezon ilkbahar farkıyla kayar, böylece soğuk bölgelerde hasat dikimden önceye düşmez.
Ayrıca Meteoroloji Genel Müdürlüğü'nün il bazlı don verilerinden, don görülme sıklığı yüzde 5 ve üstü olan aylar belirlendi. Bu aylarda dışarıya ekim ve dikim önerilmez; iş ilk donsuz aya ertelenir. İç mekân bitkilerinde bölge farkı uygulanmaz.
Hesabın ayrıntılarını ve kaynak listesini Metodoloji sayfasında, temmuz ayının öncelikli işlerini Temmuz bitki bakımı rehberinde bulabilirsiniz.